21 Ιανουαρίου 2026

Εισαγωγή μελλοντικού κειμένου που θα εξετάζει το μέλλον της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας (ΝΑΤΟ).


7534 ε.Κ. (A.M.) | 4723 黄帝历 | 21 | 1 | 2026 μ.Χ. | 1447 سنة هجرية (A.H.) | 7 μ.Κ. (VII A.Q.)

Μουσική Συνοδεία


Ακολουθούν κάποιες πρόχειρες σκέψεις, καθώς έχω ξεκινήσει να γράφω ένα κείμενο για το μέλλον της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας (ΝΑΤΟ) και θα απαιτηθεί χρόνος προκειμένου να το ολοκληρώσω, καθώς θα παρουσιάζω ή θα σκιαγραφώ, μεταξύ άλλων, και ορισμένα πιθανά σενάρια για το μέλλον. Όσα ακολουθούν αποτελούν μια πρόγευση.

I

Τα στρατηγικά, οικονομικά και νομικίστικα επιχειρήματα που προωθούν οι Αμερικανοί και οι άνθρωποί τους στη δημόσια σφαίρα, με σκοπό να διαμορφώσουν και να χειραγωγήσουν την κοινή γνώμη, δεν αρκούν προκειμένου να ερμηνευτεί η αξίωση και η επιθυμία των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής να προσαρτήσουν τη Γροιλανδία. Γιατί; Διότι όλα όσα έχουν ανάγκη οι ΗΠΑ σε στρατηγικό, στρατιωτικό και εμπορικό επίπεδο, παραδείγματος χάριν να ελέγχουν τα ναυτικά περάσματα (choke points) και τις πύλες εισόδου και εξόδου από και προς τον Ατλαντικό και τον Αρκτικό Ωκεανό, [1] ή σε οικονομικό επίπεδο, όπως η εκμετάλλευση του υπεδάφους, του ορυκτού πλούτου, των σπάνιων γαιών και των ενεργειακών πόρων, καθώς και στο επίπεδο της αντιπυραυλικής άμυνας (αλλά και επίθεσης), όπως ο Χρυσός Θόλος ως αντιπυραυλική υποτίθεται άμυνα κυρίως απέναντι στη Ρωσσία, [2] τα έχουν ήδη ή μπορούν να τα έχουν με κάποιες αναπροσαρμογές παλαιών ή με υπογραφές νέων συμφωνιών, στο πλαίσιο της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας (ΝΑΤΟ). Ήδη οι λεγόμενοι σύμμαχοι παραχωρούν τα πάντα εκτός από έδαφος (Everything but Territory: Europe’s Response to Trump’s Greenland Threats | Council on Foreign Relations).

Άρα, τι συμβαίνει; 

Στόχος είναι ο Καναδάς, μετά η Ευρώπη και μονάχα στο τέλος, ίσως, η Ρωσσία, δηλαδή, ξανά, η κατεξοχήν Αρκτική Ευρώπη. [3] 

II

Η προσάρτηση της Γροιλανδίας θα είναι το πρελούδιο για την οριστική απώλεια της εξωτερικής κυριαρχίας και ανεξαρτησίας του Καναδά. 

Στόχος είναι η στρατηγική περικύκλωση και η ολοκληρωτική απομόνωση του Καναδά, η αποκοπή και απομόνωσή του από την Ευρώπη και η μελλοντική προσάρτησή του. [III] Στη συνέχεια θα ακολουθήσει η στρατηγική περικύκλωση και απομόνωση της ίδιας της Ευρώπης, όχι απλώς από τον Αρκτικό Ωκεανό αλλά, δυνητικά, και από τον Βόρειο Ατλαντικό. Εξηγούμαι.

Όσα αναφέρονται στην πρώτη παράγραφο (I), οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής μπορούν να τα έχουν εφόσον υπάρχει Βορειοατλαντική Συμμαχία (ΝΑΤΟ) και αμερικανικά στρατεύματα στην Ευρώπη. Όμως εάν κάνουμε την εξής υπόθεση εργασίας: ότι αποχωρούν τα αμερικανικά στρατεύματα από την Ευρώπη και οι Ηνωμένες Πολιτείες από τη Βορειοατλαντική Συμμαχία, τότε η κατοχή της Γροιλανδίας μπορεί να γίνει αντιληπτή όχι τόσο ως μια αμυντική κίνηση απέναντι στη Ρωσσία, στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, αλλά περισσότερο ως μια αμερικανική επιθετική κίνηση απέναντι στην Ευρώπη. 

Στην πράξη μόλις τέσσερα κράτη έχουν ηπειρωτικές ακτές στον Αρκτικό Ωκεανό: οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, μέσω της Αλάσκα, ο Καναδάς, η Νορβηγία και η Ρωσσία (η οποία, πέρα από Αρκτική Ευρασία, είναι και η κυρίως ειπείν Αρκτική Ευρώπη). [3] Τα υπόλοιπα δύο κράτη που έχουν πρόσβαση είναι το νησί της Ισλανδίας και η Δανία, μέσω της Γροιλανδίας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει πρόσβαση στον Αρκτικό Ωκεανό μόνο μέσω της Δανίας, δηλαδή της Γροιλανδίας, καθώς η Νορβηγία είναι κράτος μέλος της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας αλλά όχι της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Η προσάρτηση της Γροιλανδίας, η στρατηγική περικύκλωση και απομόνωση του Καναδά, και η διαμόρφωση κλίματος εκβιασμού και συνθηκών μελλοντικής προσάρτησής του, [III] και η επιβεβαίωση της ολοκληρωτικής πρόσδεσης στον στρατηγικό χώρο του ενός εκ των δύο πολιτικών-στρατιωτικών πόλων του Αρκτικού Ωκεανού (του πόλου της Βόρειας και Αρκτικής Αμερικής), της Ισλανδίας, της Νορβηγίας και της Βρετανίας, νησιά και κράτη που όλα βρίσκονται εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης (αν και η Ισλανδία υποτίθεται ότι θα θέσει το ζήτημα της ένταξης στην ΕΕ σε δημοψήφισμα έως το 2027), αποκόπτει και απομονώνει στρατηγικά την Ευρώπη, όχι απλώς από τον Αρκτικό Ωκεανό αλλά και από τις Θάλασσες της Γροιλανδίας και της Νορβηγίας ― με απλά λόγια τα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης περιορίζονται στη Βόρεια Θάλασσα και, με ακόμα πιο απλά λόγια, η ευρωπαϊκή ήπειρος σχεδόν τελεί, δυνητικά, υπό ναυτικό αποκλεισμό. [4]

III
Σύντομη παρέκβαση για τον Καναδά

Το είδος και η μορφή της πιθανής προσάρτησης (μπορεί να μην ονομαστεί έτσι), ή το νομικό καθεστώς, δεν ενδιαφέρει στην παρούσα φάση, καθώς δεν επηρεάζει την πολιτική ουσία όσων επισημαίνουμε, αλλά και επειδή οι Αγγλοσάξονες παραδοσιακά βρίσκουν άτυπους τρόπους και κατασκευάζουν νομικές πατέντες για να επιτυγχάνουν τους στόχους τους: όλοι και όλες μπορεί να παρατηρήσουν ότι το Παλάου, η Μικρονησία και οι νήσοι Μάρσαλ ψηφίζουν στον ΟΗΕ πάντοτε ό,τι ψηφίζουν οι ΗΠΑ, αλλά ελάχιστοι θα ασχοληθούν με το νομικό καθεστώς που διέπει τις σχέσεις αυτών των μικρών νησιωτικών κρατών με τις ΗΠΑ.

Σε αυτό το κείμενο δεν χρειάζεται να επεκταθούμε σε βάθος στους τρόπους που έχουν στη διάθεσή τους οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής προκειμένου να εξαναγκάσουν τον Καναδά σε υποταγή ― μιλάμε για σοβαρούς τρόπους και όχι για τις υπερτιμημένες οικονομικές κυρώσεις, που δεν παράγουν σχεδόν ποτέ στρατηγικό αποτέλεσμα δίχως είτε εξωτερική πολιτική παρέμβαση: υποκίνηση κοινωνικών αναταραχών ή και εμφυλίου πολέμου, είτε στρατιωτική επέμβαση. Kαι στην περίπτωση του Καναδά, όπως σε τόσες άλλες, ο οικονομικός εξαναγκασμός, υπό τη γενική έννοια του όρου, δεν είχε κάποιο πολιτικό αποτέλεσμα προς όφελος των ΗΠΑ: ο πρωθυπουργός του Καναδά πήγε στην Κίνα κ.λπ. Παρεμπιπτόντως, και ο Μαρκ Κάρνεϊ, στην ομιλία του στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, έκανε αναφορά στην περίφημη φράση του Θουκυδίδη από τον διάλογο μεταξύ Αθηναίων και Μηλίων (Για περισσότερα επί του θέματος, γύρω από τον Θουκυδίδη, την επίκληση του συγκεκριμένου διαλόγου, τις κρίσεις και όσα συμβαίνουν στις ενδο-συμμαχικές/ΝΑΤΟϊκές σχέσεις, δες το πρόσφατο κείμενο με τίτλο: Για το μέλλον των συμμάχων των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής).

Οι τρόποι που οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής έχουν στη διάθεσή τους προκειμένου να υποτάξουν τον Καναδά, επιγραμματικά, είναι οι εξής: (1) η διαμόρφωση ή ενίσχυση, υποκίνηση, οργάνωση και χρηματοδότηση αποσχιστικών κινημάτων (π.χ. Alberta, Québec), προκειμένου ένα αποσχιστικό κίνημα να λειτουργήσει είτε απλώς ως μέσο εκβιασμού και εξαναγκασμού, είτε η καταστολή ενός τέτοιου κινήματος να αποτελέσει το πρόσχημα για (2) αμερικανική στρατιωτική επέμβαση. Πέρα από αυτές τις δύο λύσεις, την πολιτική υποκίνηση αποσχιστικού κινήματος ή και την στρατιωτική επέμβαση, δηλαδή τον κινητικό πόλεμο, εν ανάγκη, μπορεί να γίνει και (3) ναυτικός εμπορικός αποκλεισμός.

Προφανώς το προηγούμενο είναι ένα ακραίο σενάριο (μελλοντικά θα εξετάσω και πιο ήπια σενάρια). Ωστόσο, στην απευκταία περίπτωση που τα πράγματα φτάσουν σε ένα τόσο ακραίο σημείο, κατ' ουσίαν δυνητικά σε έναν πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και Καναδά, η μόνη ελπίδα για το κράτος του Καναδά θα ήταν είτε (1) η επέμβαση εξωτερικών ως προς το δυτικό ημισφαίριο και την αμερικανική ήπειρο δυνάμεων, δηλαδή παγκόσμια σύρραξη ή διατλαντικός πόλεμος, είτε (2) η είσοδος άλλων αμερικανικών κρατών στη σύγκρουση, δηλαδή η έναρξη ενός Μεγάλου Παναμερικανικού Πολέμου, είτε (3) ο μετασχηματισμός του δυνητικού διακρατικού πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Καναδά, σε εμφύλιο πόλεμο στο εσωτερικό των δύο κρατών, μεταξύ των ίδιων των Αμερικανών και μεταξύ των ίδιων των Καναδών. 

IV

Είναι περιττό να επισημάνουμε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής είναι η πλέον ή η κατεξοχήν αναθεωρητική (και ιμπεριαλιστική) δύναμη της εποχής μας, και ως τέτοια θα πρέπει να αναλύεται, να ερμηνεύεται ή και να αντιμετωπίζεται, από όσους και όσες δεν θέλουν να εθελοτυφλούν. Αυτό ίσχυε και παλαιότερα, και το έχω επισημάνει, καθώς τα σημάδια του αμερικανικού αναθεωρητισμού ήταν φανερά από την περίοδο της μονοπολικής στιγμής ηγεμονίας των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Όμως τότε οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής προωθούσαν μια Φιλελεύθερη Παγκόσμια Τάξη και μια καλή Φιλελεύθερη Παγκόσμια Ηγεμονία, και άρα δεν γινόταν να αποτελούν αναθεωρητική δύναμη, δηλαδή κάτι κακό, από τη σκοπιά της φιλελεύθερης ιστορίας που παγιώνεται με το τέλος του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. Τώρα ζούμε την αποσύνθεση και τη διάλυση ―από τις ίδιες τις ΗΠΑ― της Φιλελεύθερης Παγκόσμιας Τάξης (Επακόλουθα και συμπτώματα της σταδιακής αποσύνθεσης της φιλελεύθερης παγκόσμιας τάξης).

Τέλος, η ιδεολογία και ο λόγος περί «Δύσεως» έχει διαμορφώσει στα μυαλά των ανθρώπων την ιδέα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, κατά κάποιο τρόπο, είναι ένα «φιλοευρωπαϊκό» κράτος. Όμως η ιστορία διδάσκει το αντίθετο: οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής έχουν κηρύξει πόλεμο κυρίως σε ευρωπαϊκά κράτη (Για την ασυδοσία του κράτους των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής).

V

Η προσάρτηση της Γροιλανδίας και η απώλεια της εξωτερικής κυριαρχίας και ανεξαρτησίας του Καναδά θα είναι τα δύο γεγονότα που θα σηματοδοτήσουν την έλευση στο ιστορικό προσκήνιο των «Ηνωμένων Πολιτειών της Βόρειας και Αρκτικής Αμερικής» ή, για να το θέσουμε πιο καθαρά, την εγκαθίδρυση μιας Βόρειας και Αρκτικής Αμερικανικής Αυτοκρατορίας ― και τούτο ανεξάρτητα από το αν θα υπάρξει κάποια δημόσια κοινοποίηση βούλησης, κάποια διακήρυξη κ.λπ.

Το Αρκτικό Ωκεάνιο Σύστημα (ΑΩΣ) θα είναι ένα διπολικό σύστημα συγκυριαρχίας, συνεννόησης και ανταγωνισμού μεταξύ της Βόρειας και Αρκτικής Αμερικής και της Ευρωπαϊκής και Ευρασιατικής Αρκτικής Ρωσσίας.

Ολοκληρώνουμε, προς το παρόν, με ένα απόσπασμα από κείμενο που δημοσίευσα πριν από σχεδόν ένα χρόνο:

Εφόσον, όπως υποστηρίζω, έχει αρχίσει μια μεταστροφή από τον άξονα Δύση - Ανατολή των 19ου-20ού αι. προς τον άξονα Βορράς - Νότος των 21ου-22ου αι. (Το Τέλος της Μεγάλης Παρέκκλισης, Σελ. 145-156), τότε για τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής ο Αρκτικός Ωκεανός είναι ο νέος Ατλαντικός, η Ρωσσία είναι η νέα Ευρώπη και ο Βορράς είναι η νέα Δύση που εναντιώνεται στη νέα Ανατολή που είναι ο παγκόσμιος Νότος.

Δημήτρης Β. Πεπόνης


[1] Δηλαδή της Θάλασσας Wandel, του πορθμού Φραμ, μεταξύ Γροιλανδίας και Αρχιπελάγους ή νήσων Σβάλμπαρντ, της Θάλασσας της Γροιλανδίας και της Νορβηγίας, του Πορθμού της Δανίας, μεταξύ Γροιλανδίας και Ισλανδίας, και της θάλασσσας μεταξύ Ισλανδίας και Βρετανίας. Η Γροιλανδία, η Ισλανδία και η Βρετανία διαμορφώνουν τις δύο πύλες για την είσοδο στον Βόρειο Ατλαντικό, και η Γροιλανδία, τα νησιά Σβάλμπαρντ και η Νορβηγία τις δύο πύλες για την είσοδο στον Αρκτικό Ωκεανό.

[2] Αυτό το επιχείρημα, που συνδέει τόσο στενά ή σχεδόν αποκλειστικά τη Γροιλανδία με την αντιπυραυλική άμυνα απέναντι της Ρωσσία, και ειδικότερα με τη Χερσόνησο Κόλα, είναι παραπλανητικό καθώς, όπως σημείωσα σε περασμένο κείμενο (Για το μέλλον των συμμάχων των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής), εάν η Ρωσσία αποφάσιζε, για οποιοδήποτε λόγο, να χτυπήσει τις ΗΠΑ, θα μπορούσε να το πράξει από άπειρα σημεία πέρα από τη Χερσόνησο Κόλα, τόσο του Αρκτικού Κύκλου όσο και πέραν αυτού, από αλλού. Δεν υπάρχει αντίληψη της έκτασης και του μεγέθους της ακτογραμμής της Ρωσσίας στον Αρκτικό Κύκλο: καλύπτει περισσότερο από το 50% ολόκληρης της ακτογραμμής του Αρκτικού Ωκεανού. Μέσω αυτής της επιχειρηματολογίας αναδεικνύεται μόνο η αμυντική διάσταση της Γροιλανδίας έναντι της Ρωσσίας και αποκρύβεται η επιθετική διάσταση των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής έναντι της Ευρώπης.

[3] Αυτό το σημείο περί Αρκτικής Ευρώπης ίσως φαντάζει παράξενο. Ήδη υπάρχει μια διευκρίνιση εντός του κειμένου. Ωστόσο θα επανέλθω στο ζήτημα διότι σχετίζεται με τον ορισμό και τη σχέση της Ευρώπης με την Ευρασία και το πώς η πολιτική και ιδεολογία αλλοιώνουν τα γεωγραφικά δεδομένα.

[4] Με παρόμοιο τρόπο που πάντοτε ιστορικά γινόταν προσπάθεια περιορισμού ή αποκλεισμού κυρίως της Γερμανίας και δευτερευόντως της Γαλλίας, μέσω του ιστορικού χώρου δράσης των «Βίκινγκς» στα δυτικά: Νορβηγίας, Βρετανίας, Δανίας (για τα ανατολικά χρειάζεται άλλο κείμενο και παραπομπή στο Τέλος της Μεγάλης Παρέκκλισης: π.χ. διασύνδεση Βαλτικής και Εύξεινου, σχέσεις Πολωνίας, Ουκρανίας, Ρωσσίας κ.λπ.), και με τη σχέση ανάμεσα σε Βρετανία και Ιβηρική: βλ. τον βρετανικό έλεγχο του Γιβραλτάρ και την παλαιότερη συνεχιζόμενη συμμαχία της ανθρώπινης ιστορίας μεταξύ Βρετανίας και Πορτογαλίας [Portugal-UK 650. Celebrações dos 650 anos da Aliança Luso-Britânica. Marking the 650 anniversary of the Anglo-Portuguese Alliance initiated with the Treaty of Tagilde (1372-2022) and consolidated with the Treaty of Alliance (1373-2023)]. Σε ό,τι αφορά τις νήσους Φερόες, που ανήκουν στη Δανία και βρίσκονται σε στρατηγικό σημείο στο τρίγωνο μεταξύ Βρετανίας, Ισλανδίας και Νορβηγίας, εάν δεν αποτελεί πρόβλημα για τις ΗΠΑ το μεγαλύτερο νησί του πλανήτη, η Γροιλανδία, δεν πρόκειται να αποτελέσουν πρόβλημα τα νησιά Φερόες.


.~`~.

Το βιβλίο μου κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Τόπος με τίτλο:


Το Τέλος της Μεγάλης Παρέκκλισης
Από την Ουκρανία και την Πανδημία στη Νέα Πλανητική Τάξη

Δημήτρης Β. Πεπόνης




Μπορείτε να προμηθευτείτε και να παραγγείλετε Το Τέλος της Μεγάλης Παρέκκλισης (Τόπος) σε όλα τα βιβλιοπωλεία πανελλαδικά. Ενδεικτικοί σύνδεσμοι με το βιβλίο: Πολιτεία, ΙανόςΠρωτοπορίαPublic κ.λπ.




~


Αν θεωρείτε πως ο χρόνος που αφιερώνεται και οι ιδέες που εκφράζονται έχουν αξία, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε το κουμπί Donate προκειμένου να συμβάλλετε στην απρόσκοπτη συνέχιση του εγχειρήματος της Κοσμοϊδιογλωσσίας. Ευχαριστώ.


7534 ε.Κ. (A.M.) | 4723 黄帝历 | 21 | 1 | 2026 μ.Χ. | 1447 سنة هجرية (A.H.) | 7 μ.Κ. (VII A.Q.)