17 Οκτωβρίου 2012

Από το σύγχρονο στο αρχαίο.


Το 1971, όταν μίλησα για πρώτη φορά, μπροστά σε ένα κοινό αποτελούμενο από Έλληνες και φιλέλληνες, για τον Μακρυγιάννη, ξεκίνησα το λόγο μου με την ελληνική παροιμία, που είχα μάθει από ένα εγχειρίδιο του Andre Mirambel:

Της νύχτας τα καμώματα τα βλέπει η μέρα και γελά.

Είναι όμως νεοελληνική παροιμία;
Στο έργο Αποστόλιου Συναγωγή (VIII, 77g), βυζαντινό συμπίλημα αρχαίων παροιμιών, η έκφραση έχει ως εξής:

Ἠὼς ὁρῶσα τὰ νυκτὸς ἔργα, γελᾶ
Η αυγή, βλέποντας τα έργα της νύχτας, γελά

Πρόκειται για το ίδιο νόημα, αν όχι τις ίδιες λέξεις. Μπορούμε έτσι, κάποιες φορές, να φτάσουμε από το σύγχρονο στο αρχαίο.

Pierre Vidal-Naquet

.~`~.